Bàn về chủ đề xã hội
Học xong bạn có thể: Tham gia bàn luận một vấn đề xã hội (mạng xã hội, trẻ em và điện thoại, giá nhà…), nhìn nhận hai mặt, đưa dẫn chứng và giữ quan điểm mà không gây căng thẳng.
▶ Học bài này trong appMiễn phí, không cần tài khoản. App đọc mẫu, nghe bạn nói và nhắc ôn đúng lúc.
12 câu nói dùng được ngay
| Tiếng Anh | Nghĩa tiếng Việt |
|---|---|
| People who grew up without smartphones often see this issue very differently. | Những người lớn lên khi chưa có điện thoại thông minh thường nhìn vấn đề này rất khác. 💡 'who' thay cho người, đứng ngay sau danh từ nó bổ nghĩa. Không thêm 'they' sau 'who'. |
| On the other hand, it's also how kids stay in touch with their friends. | Mặt khác, đó cũng là cách tụi nhỏ giữ liên lạc với bạn bè. 💡 'On the other hand' đưa ra mặt đối lập với ý vừa nói, không dùng để thêm ý cùng chiều. |
| What worries me most is the pressure to look perfect online. | Điều mình lo nhất là áp lực phải trông hoàn hảo trên mạng. 💡 'What worries me most is…' giúp nhấn mạnh ý chính, nghe mạch lạc như người bản xứ. |
| I'd argue that banning phones completely would just make kids want them more. | Mình cho rằng cấm hẳn điện thoại chỉ làm tụi nhỏ càng thèm hơn thôi. 💡 'I'd argue that…' = mình cho rằng; nghe có lập luận hơn 'I think', không mang nghĩa cãi nhau. |
| There's some evidence that too much screen time affects sleep. | Có một số bằng chứng cho thấy dùng màn hình quá nhiều ảnh hưởng tới giấc ngủ. 💡 'evidence' là danh từ không đếm được: không nói 'an evidence' hay 'evidences'. |
| It's a double-edged sword, really. | Nói chung là con dao hai lưỡi. 💡 Thành ngữ trùng khớp với tiếng Việt — hiếm hoi dịch thẳng được. Đa số thành ngữ Việt thì không nên dịch thẳng. |
| I take your point, but I think it's more complicated than that. | Mình hiểu ý bạn, nhưng mình nghĩ chuyện này phức tạp hơn vậy. 💡 'I take your point' trang trọng hơn 'I see what you mean', hợp khi tranh luận nghiêm túc. |
| That's exactly what people used to say about TV. | Hồi xưa người ta cũng nói y chang vậy về tivi. 💡 Phản biện bằng ví dụ lịch sử — cách phản đối khéo mà không chê trực tiếp. |
| Where do you draw the line, though? | Nhưng giới hạn nằm ở đâu? 💡 'draw the line' = vạch ra giới hạn. 'though' cuối câu làm câu hỏi mềm hơn 'but'. |
| Parents whose kids already have phones say it's hard to set limits. | Những phụ huynh có con đã có điện thoại đều nói rất khó đặt giới hạn. 💡 'whose' = của người đó; thay cho 'mà con của họ'. |
| Personally, I lean toward a middle ground. | Riêng mình thì nghiêng về phương án dung hòa. 💡 'lean toward' = nghiêng về; nghe cởi mở, không cực đoan. |
| Let's just agree to disagree on that one. | Chuyện này thôi mình tôn trọng ý kiến khác nhau nha. 💡 Kết thúc tranh luận một cách vui vẻ khi hai bên không ai thuyết phục được ai. |
13 từ vựng quan trọng
- issue /ˈɪʃu/
- vấn đề (cần bàn, gây tranh cãi) (danh từ)Housing prices have become a real issue for young families. — Giá nhà đã thành vấn đề thật sự với các gia đình trẻ.
- impact /ˈɪmpækt/
- tác động, ảnh hưởng (danh từ)Social media has a huge impact on how teenagers see themselves. — Mạng xã hội tác động rất lớn tới cách tuổi teen nhìn nhận bản thân.
- generation /ˌdʒɛnəˈreɪʃən/
- thế hệ (danh từ)My parents' generation never had to worry about screen time. — Thế hệ ba mẹ mình chưa bao giờ phải lo chuyện thời gian dùng màn hình.
- addicted /əˈdɪktɪd/
- nghiện (tính từ)I'm starting to think I'm addicted to short videos. — Mình bắt đầu nghĩ là mình nghiện video ngắn rồi.
- screen time /ˈskrin ˌtaɪm/
- thời gian dùng thiết bị điện tử (cụm từ)We limit the kids' screen time to one hour on school nights. — Tối nào hôm sau đi học thì tụi mình cho con dùng máy tối đa một tiếng.
- mental health /ˌmɛntəl ˈhɛlθ/
- sức khỏe tinh thần (cụm từ)More companies are starting to take mental health seriously. — Ngày càng nhiều công ty bắt đầu coi trọng sức khỏe tinh thần.
- privacy /ˈpraɪvəsi/
- quyền riêng tư (danh từ)A lot of apps collect data without respecting your privacy. — Nhiều ứng dụng thu thập dữ liệu mà không tôn trọng quyền riêng tư của bạn.
- evidence /ˈɛvədəns/
- bằng chứng, dẫn chứng (danh từ)Is there any real evidence that it works? — Có bằng chứng thật sự nào cho thấy cách đó hiệu quả không?
- pressure /ˈprɛʃɚ/
- áp lực (danh từ)There's a lot of pressure on young people to buy a house before thirty. — Người trẻ bị áp lực phải mua nhà trước ba mươi tuổi.
- whereas /wɛrˈæz/
- trong khi đó (so sánh đối lập) (liên từ)I prefer paper books, whereas my husband reads everything on his tablet. — Mình thích sách giấy, còn chồng mình thì đọc gì cũng trên máy tính bảng.
- inequality /ˌɪnɪˈkwɑləti/
- sự bất bình đẳng (danh từ)The gap between the city and the countryside creates real inequality in education. — Khoảng cách thành thị – nông thôn tạo ra bất bình đẳng thật sự trong giáo dục.
- on the other hand /ɑn ði ˈʌðɚ ˌhænd/
- mặt khác (cụm từ)Living downtown is exciting. On the other hand, it's noisy and expensive. — Sống ở trung tâm thì sôi động. Mặt khác, vừa ồn vừa đắt.
- double-edged sword /ˈdʌbəl ˌɛdʒd ˈsɔrd/
- con dao hai lưỡi (cụm từ)Working from home can be a double-edged sword. — Làm việc ở nhà có thể là con dao hai lưỡi.
Mẫu câu: Mệnh đề quan hệ và từ nối đối lập
people who ___ · the thing that/which ___ · parents whose ___ · a place where ___ · On the other hand, ___ · ___, whereas ___
- Mệnh đề quan hệ giúp gói nhiều ý trong một câu thay vì nói nhiều câu ngắn rời rạc: 'who' cho người, 'which/that' cho vật, 'whose' = của người/vật đó, 'where' cho nơi chốn.
- Trong văn nói, người Mỹ hay dùng 'that' thay cho 'which', và bỏ luôn 'that' khi nó là tân ngữ: the app (that) I use every day.
- Mệnh đề có dấu phẩy chỉ thêm thông tin phụ, và KHÔNG dùng 'that': My sister, who lives in Da Lat, never uses social media.
- Nói hai mặt: 'On the other hand' mở đầu câu mới để đưa mặt đối lập; 'whereas' nối hai vế trong cùng một câu để so sánh hai người/hai thứ.
- Kids who spend hours online every day often sleep less. — Trẻ con lên mạng hàng giờ mỗi ngày thường ngủ ít hơn.
- The app that my daughter uses shows her ads all the time. — Cái ứng dụng con gái mình dùng lúc nào cũng hiện quảng cáo.
- Rent in the city center is crazy, whereas the suburbs are still fairly affordable. — Tiền thuê nhà ở trung tâm thì kinh khủng, còn ngoại ô vẫn tương đối dễ chịu.
- Online classes save time. On the other hand, students miss out on real interaction. — Học trực tuyến đỡ tốn thời gian. Mặt khác, học viên mất đi sự tương tác thật.
⚠️ Người Việt hay sai: Người Việt hay lặp đại từ theo kiểu 'những người mà họ…': 'People who they use TikTok…' — sai, bỏ 'they': 'People who use TikTok…'. Ngoài ra, đừng viết 'In the other hand' hay dùng 'On the other hand' để thêm ý cùng chiều (muốn thêm ý thì dùng 'Also', 'On top of that').
Hội thoại mẫu
🎬 Giờ ăn trưa, Linh và David bàn chuyện con trai chín tuổi của chị Mai vừa được mua điện thoại thông minh.
David: Did you hear that Mai's son just got his own phone? He's only nine.
Chị nghe chưa, con trai chị Mai mới có điện thoại riêng. Mới chín tuổi thôi đó.
Linh: Yeah, she told me. Honestly, I'm not sure how I feel about it.
Ừ, chị ấy có kể. Thật lòng mình cũng không biết nên nghĩ sao.
David: I get why she did it, though. Most of the kids in his class already have one.
Nhưng tôi hiểu vì sao chị ấy làm vậy. Trong lớp thằng bé hầu như đứa nào cũng có rồi.
Linh: That's the part that bothers me. It feels like parents are just giving in to peer pressure.
Đó chính là điều mình thấy không ổn. Cứ như phụ huynh đang chiều theo áp lực đám đông vậy.
David: Maybe, but it's also about safety. She can reach him whenever she needs to.
Có thể, nhưng cũng vì an toàn nữa. Cần là chị ấy gọi được cho con liền.
Linh: True. On the other hand, a basic phone would do that just fine. He doesn't need social media.
Đúng. Nhưng mặt khác, một cái điện thoại cơ bản cũng làm được vậy. Thằng bé đâu cần mạng xã hội.
David: Fair enough. From what I've read, kids whose parents set clear rules seem to handle it better.
Cũng phải. Theo tôi đọc được thì trẻ nào mà ba mẹ đặt quy tắc rõ ràng thường dùng điện thoại chừng mực hơn.
Linh: That makes sense. The problem is that a lot of parents are glued to their own screens, too.
Nghe hợp lý. Có điều là nhiều phụ huynh cũng dán mắt vào điện thoại suốt.
David: Ha, guilty as charged. I've checked my phone about five times during this lunch.
Ha, tôi xin nhận tội. Bữa trưa nay tôi coi điện thoại chắc năm lần rồi.
Linh: Exactly my point! Kids learn from what we do, not from what we say.
Đó, đúng ý mình luôn! Con nít học theo cái mình làm, chứ không phải cái mình nói.
David: So what age do you think is right for a smartphone?
Vậy chị nghĩ mấy tuổi thì nên có điện thoại thông minh?
Linh: Personally, I'd wait until thirteen or so, whereas my sister says sixteen at the earliest.
Riêng mình thì đợi tầm mười ba tuổi, còn em gái mình thì bảo sớm nhất cũng phải mười sáu.
David: Well, I guess there's no perfect answer. It cuts both ways.
Chắc là không có câu trả lời hoàn hảo đâu. Cách nào cũng có mặt lợi mặt hại.
Tự luyện nói
Chọn một vấn đề xã hội bạn quan tâm (giá nhà, mạng xã hội, kẹt xe, áp lực học hành của trẻ…). Nêu vấn đề, đưa một mặt tích cực, một mặt tiêu cực, rồi nói rõ quan điểm của bạn.
Điền thông tin của bạn vào chỗ trống, rồi nói to cả đoạn:
- One issue that I really care about is ___.
- The main problem is that ___.
- On the other hand, ___.
- Personally, I think ___, which is why ___.
Xem bài mẫu
- One issue that I really care about is the pressure on kids to study all the time.
- The main problem is that children who go to extra classes every evening barely have time to play.
- On the other hand, parents are worried that their kids will fall behind.
- Personally, I think balance matters more than grades, which is why my daughter only takes one extra class.
Tình huống đóng vai: nhiều cách đáp
Tom (đồng nghiệp) đọc được tin một số trường muốn cấm hẳn điện thoại trong giờ học. Anh hỏi Linh nghĩ sao trong lúc hai người uống cà phê. Bạn là Linh. Mỗi lượt có vài cách đáp đều đúng:
Tom: Did you see the news? Some schools want to ban phones completely during school hours.
Chị đọc tin chưa? Một số trường muốn cấm hẳn điện thoại trong giờ học.
- I did. Honestly, I think it's a good move. There's some evidence that phones hurt kids' concentration. — Đọc rồi. Nói thật, mình thấy là bước đi đúng. Có một số bằng chứng là điện thoại làm trẻ kém tập trung.
- I'd argue that banning phones completely would just make kids want them more. — Mình cho rằng cấm hẳn điện thoại chỉ làm tụi nhỏ càng muốn có nó hơn.
- It's a double-edged sword, really. Parents want to be able to reach their kids, too. — Thật ra nó là con dao hai lưỡi. Phụ huynh cũng muốn liên lạc được với con.
Tom: Personally, I think kids today are just addicted. We didn't grow up like this.
Cá nhân tôi thấy trẻ con bây giờ nghiện thật rồi. Hồi xưa mình đâu có vậy.
- I take your point, but I think it's more complicated than that. — Mình hiểu ý anh, nhưng mình nghĩ chuyện phức tạp hơn vậy.
- That's exactly what people used to say about TV, though. — Nhưng hồi xưa người ta cũng nói y chang vậy về tivi mà.
- I agree. What worries me most is the pressure to look perfect online. — Mình đồng ý. Điều mình lo nhất là áp lực phải trông hoàn hảo trên mạng.
Tom: So where do you draw the line? Should parents just take the phones away?
Vậy giới hạn nằm ở đâu? Phụ huynh có nên tịch thu luôn không?
- Personally, I lean toward a middle ground: phones at home, but not in class. — Cá nhân mình nghiêng về cách dung hòa: ở nhà thì được, trong lớp thì không.
- Not completely. Parents who take phones away often just push the problem outside the house. — Không hẳn. Phụ huynh nào tịch thu hẳn thường chỉ đẩy vấn đề ra ngoài nhà thôi.
- It depends on the age. A nine-year-old and a sixteen-year-old need very different rules. — Còn tùy tuổi. Một đứa chín tuổi và một đứa mười sáu tuổi cần luật rất khác nhau.
Tom: On the other hand, adults are just as bad. Look at everyone in this café.
Mặt khác, người lớn cũng tệ y vậy. Chị nhìn mọi người trong quán này đi.
- Ha, I'm one of them. I checked my email twice while you were talking. — Ha, mình cũng vậy. Lúc anh nói mình đã xem email hai lần rồi.
- Exactly. Kids copy what we do, whereas our rules often go in one ear and out the other. — Đúng vậy. Tụi nhỏ bắt chước việc mình làm, còn luật mình đặt thì thường vào tai này ra tai kia.
Tom: I don't think we'll solve this today, but it's an interesting debate.
Chắc hôm nay mình không giải quyết được đâu, nhưng tranh luận vậy cũng thú vị.
- Let's just agree to disagree on the details. We'll see how the ban works out. — Thôi mình chấp nhận khác ý ở vài chi tiết. Để xem lệnh cấm có hiệu quả không.
- Definitely. It's nice to talk about it without anyone getting upset. — Chắc chắn rồi. Bàn chuyện này mà không ai nổi nóng thì vui thật.
▶ Luyện nói bài này trong appNghe giọng đọc mẫu, nói thử để máy chấm, tự ôn lại đúng lúc sắp quên.
Bài cùng chủ đề
- Hàng xóm và sửa chữa trong nhà (Giao tiếp khá)
- Khám ở phòng khám quốc tế và bảo hiểm (Giao tiếp khá)
- Công việc – cuộc sống, tiền bạc, mục tiêu (Giao tiếp trôi chảy)
- Tranh luận nhẹ nhàng, tìm điểm chung (Giao tiếp trôi chảy)
Cập nhật: 2026-09-26